آیا قرص‌های تقویت کننده مو باعث رشد موهای زائد می‌شوند؟ دروغی که همه ما باور کردیم!

آیا قرص‌های تقویت کننده مو باعث رشد موهای زائد می‌شوند؟ دروغی که همه ما باور کردیم!

مصرف قرص‌های تقویت کننده مو و انواع قرص‌های ضدریزش مو به هیچ عنوان باعث ایجاد فولیکول‌های جدید و رشد موهای زائد در نواحی ناخواسته بدن نمی‌شوند. در حقیقت، این مکمل‌ها تنها کیفیت، ضخامت و سرعت رشد موهایی که از قبل روی بدن شما وجود دارند را بهبود می‌بخشند. در صورتی که شما ذاتا در ناحیه صورت یا بدن پرمو نیستید، ویتامین‌ها شما را پرمو نخواهند کرد. اختلالات هورمونی عامل اصلی پرمویی هستند، نه مکمل‌های تقویتی.

نحوه تاثیر قرص‌های ضدریزش مو بر فولیکول‌ها چگونه است؟

این قرص‌ها با تامین مواد مغذی و مسدود نمودن عوامل مخرب مانند DHT، چرخه حیات مو (آناژن) را طولانی‌تر می‌کنند، اما ماهیت ژنتیکی فولیکول‌ها را تغییر نمی‌دهند.

زمانی که شما قرص‌های تقویت کننده مو را مصرف می‌کنید، ترکیباتی مانند بیوتین، زینک، آهن و آمینواسیدها وارد جریان خون می‌شوند. این مواد مغذی به سمت فولیکول‌هایی می‌روند که در فاز فعال رشد قرار دارند. موهای سر ما طولانی‌ترین فاز فعال (چرخه آناژن) را در کل بدن دارند که ممکن است تا 7 سال طول بکشد.

در مقابل، موهای بدن (کرک‌ها) فاز رشد بسیار کوتاهی (چند ماهه) دارند. در‌نهایت، بیشترین دریافت‌کننده مواد مغذی از قرص‌های ضدریزش مو، پوست سر شماست. این مکمل‌ها فرایند کراتین‌سازی را در ریشه مو تقویت نموده و تار مو را ضخیم‌تر می‌کنند. پس اگر تغییری هم در موهای بدن حس شود، فقط کمی تسریع در رشد همان موهای قبلی است، نه ایجاد رشد موهای زائد جدید. این یک تمایز بسیار مهم در علم فیزیولوژی مو محسوب می‌شود.

آیا فولیکول‌های سر و بدن به یک اندازه از مکمل‌ها تغذیه می‌کنند؟

خیر. گیرنده‌های سلولی فولیکول‌های سر برای جذب ریزمغذی‌ها بسیار فعال‌تر از فولیکول‌های موی بدن طراحی شده‌اند. قرص‌های تقویت کننده مو به طور معمول حاوی ترکیباتی هستند که به طور خاص برای مهار ریزش طراحی شده‌اند. به عنوان مثال، برخی عصاره‌های گیاهی موجود در قرص‌های ضدریزش مو مانند ساوپالمتو، مستقیماً روی آنزیم 5-آلفا ردوکتاز تاثیر می‌گذارند تا تولید دی هیدروتستوسترون (DHT) را کاهش دهند. کاهش DHT موجب حفظ موهای سر می‌شود. 

نکته جالب اینجاست که همین هورمون DHT عامل اصلی رشد موهای زائد در بدن است! یعنی مصرف اصولی مکمل‌های حاوی مهارکننده DHT، نه تنها باعث پرمویی نمی‌شود، بلکه ممکن است ضخامت موهای بدن را در طولانی مدت کاهش دهد. در نهایت، ترس از مصرف مکمل‌های معتبری مانند هیرتامین و فیتو کاملا بی‌اساس است.

ارتباط قرص‌های تقویت کننده مو و رشد موهای زائد

هیچ تحقیق علمی معتبری ثابت نکرده است که ویتامین‌ها و مینرال‌ها بتوانند موهای کرکی (Vellus) را به موهای ضخیم (Terminal) تبدیل کنند. این کار تنها از عهده هورمون‌های آندروژن برمی‌آید. برای مشاهده قیمت و خرید قرص هیرویت کلیک کنید.

بسیاری از مراجعین کلینیک‌های زیبایی گزارش می‌دهند که پس از مصرف قرص‌های ضدریزش مو، احساس کرده‌اند موهای دست و پایشان سریع‌تر بلند می‌شود. این مشاهده کاملا درست است، اما نباید آن را با رشد موهای زائد اشتباه گرفت. سرعت رشد مو با ماهیت آن متفاوت است. بیوتین و زینک که پایه‌های اصلی قرص‌های تقویت کننده مو هستند، سرعت تقسیم سلولی را در کل بدن بالا می‌برند.

اگر شما هر ماه موهای پای خود را شیو می‌کردید، ممکن است با مصرف این قرص‌ها مجبور شوید هر سه هفته این کار را انجام دهید. اما این بدان معنا نیست که در مناطقی که قبلا مو نداشته‌اید مانند روی گونه‌ها یا سینه در زنان، ناگهان موهای ضخیم رشد نماید. تبدیل موهای کرکی و نامرئی به موهای ضخیم و تیره، نیازمند تغییرات در گیرنده‌های هورمونی است. مکمل‌های غیرهورمونی به هیچ وجه قدرت دستکاری سیستم غدد درون‌ریز شما را ندارند و کاملا بی‌خطر عمل می‌کنند.

فواید و خواص قرص‌های ضدریزش مو

مصرف یک دوره کامل از مکمل‌های تخصصی، بیش از جلوگیری از ریزش، مزایای بی‌نظیری برای سلامت عمومی پوست و ضمائم آن دارد:

• افزایش ضخامت ساقه مو: با رساندن مستقیم کراتین و کلاژن به قشر میانی مو، قطر هر تار مو افزایش می‌یابد.
• بهبود سلامت ناخن‌ها: همان پروتئین‌هایی که مو را می‌سازند، بافت ناخن را نیز محکم کرده و از شکنندگی آن جلوگیری می‌کنند.
• تنظیم ترشح چربی پوست سر: زینک (روی) موجود در قرص‌های ضدریزش مو، غدد سباسه را کنترل کرده و شوره سر را کاهش می‌دهد.
• خون‌رسانی بهتر به فولیکول‌ها: ترکیبات گشادکننده عروق موجب می‌شوند اکسیژن بیشتری به ریشه‌ها برسد و فاز استراحت مو کوتاه‌تر شود.
• جلوگیری از سفید شدن زودرس: مس و ویتامین‌های گروه B موجود در قرص‌های تقویت کننده مو به حفظ ملانین (رنگدانه مو) کمک می‌کنند.

این مقاله را از دست ندهید: بهترین آمپول برای رویش مجدد مو

تاثیر ترکیبات مختلف مکمل‌ها بر بدن

برای درک دقیق‌تر اینکه هر ماده درون قرص‌های تقویت کننده مو چه رفتاری در بدن دارد، جدول تحلیلی زیر را طراحی کرده‌ام. این جدول نشان می‌دهد چرا نباید نگران رشد موهای زائد باشید.

چه کسانی در معرض رشد موهای زائد با مصرف مکمل‌ها هستند؟

افرادی که از قبل دارای اختلالات پنهان هورمونی (مانند تنبلی تخمدان) هستند، ممکن است با مصرف مکمل‌ها، علائم بیماری‌شان سریع‌تر خود را نشان دهد.

گاهی اوقات شنیده می‌شود که یک فرد با مصرف قرص‌های ضدریزش مو دچار پرمویی شده است. زمانی که فردی دارای سندرم تخمدان پلی‌کیستیک (PCOS) یا سطح بالای تستوسترون آزاد خون است، فولیکول‌های موی بدن او از قبل آماده تبدیل شدن به موهای ضخیم هستند، اما به دلیل کمبود مواد مغذی (مثل فقر آهن یا کمبود روی)، بدن توانایی تولید این موهای زائد را نداشته است.

زمانی که فرد شروع به مصرف قرص‌های تقویت کننده مو می‌کند، این محدودیت غذایی برطرف می‌شود. در نتیجه، بدن از این ویتامین‌ها برای تولید موهای زائدی که توسط هورمون‌های بیمارگونه فرمان داده شده‌اند، استفاده می‌کند. در حقیقت، مقصر اصلی ویتامین نیست، بلکه بیدار شدن یک اختلال هورمونی خفته است. به همین دلیل همواره توصیه می‌شود قبل از شروع درمان ریزش موی ارثی یا هورمونی، یک آزمایش خون کامل برای بررسی سطح هورمون‌های پایه انجام شود تا بهترین نتیجه به دست آید.

چه ترکیباتی با قرص‌های ضدریزش مو ناسازگارند؟

برخی داروهای هورمونی یا اعصاب ممکن است تاثیر مکمل‌های مو را کاهش دهند یا با تغییر در سیستم غدد، توهم ایجاد رشد موهای زائد را به وجود آورند. یکی از مباحث بسیار مهمی که کمتر به آن پرداخته می‌شود، تداخل مصرف همزمان قرص‌های ضدریزش مو با سایر داروهای شیمیایی است.  برای مشاهده قیمت و خرید قرص فولیکوژن اروند فارمد کلیک کنید.

گاهی اوقات بیمار گزارش می‌دهد که همزمان با شروع دوره تقویتی مو، دچار پرمویی شده است. اما با بررسی دقیق‌تر مشخص می‌شود که فرد در حال مصرف داروهای دیگری است که عارضه جانبی آن‌ها اختلال هورمونی و ایجاد موهای زائد است. قرص‌های تقویت کننده مو به تنهایی کاملاً بی‌گناه هستند، اما زمانی که در کنار داروهای محرک غدد درون‌ریز قرار می‌گیرند، ممکن است نتیجه دلخواه حاصل نشود.

لیست زیر مهم‌ترین تداخلات دارویی را که باید پیش از مصرف مکمل‌های مو بشناسید، نشان می‌دهد:

• داروهای کورتیکواستروئیدی (کورتون‌ها): مصرف طولانی‌مدت کورتون‌ها خود عامل اصلی ریزش موی سر و همزمان رشد موهای زائد در بدن است و اثر ویتامین‌ها را خنثی می‌نماید.
• داروهای هورمونی تیروئید: لووتیروکسین و داروهای مشابه باید با فاصله زمانی حداقل 4 ساعته از مکمل‌های حاوی کلسیم و آهن مصرف شوند تا جذب آن‌ها مختل نشود.
• قرص‌های پیشگیری از بارداری: برخی از این قرص‌ها دارای خاصیت آندروژنی بالایی هستند و موجب افزایش دی هیدروتستوسترون (DHT) و پرمویی می‌شوند، که نباید تقصیر آن را به گردن مکمل‌های رشد مو انداخت.
• آنتی‌بیوتیک‌های قوی: مصرف همزمان چرک‌خشک‌کن‌ها با قرص‌های ضدریزش مو، باعث از بین رفتن فلور طبیعی روده شده و جذب ویتامین‌های گروه B را به شدت کاهش می‌دهد.

انتخاب مکمل‌های ضدریزش مو براساس تیپ بدنی

به منظور جلوگیری از هرگونه عوارض جانبی و رسیدن به بهترین نتیجه، مکمل موی شما باید با شرایط سنی، جنسیتی و هورمونی بدنتان همخوانی داشته باشد. بدن هر انسان واکنش متفاوتی به دریافت مواد مغذی نشان می‌دهد. یک نسخه واحد از قرص‌های تقویت کننده مو برای همه افراد پاسخگو نیست. 

به عنوان مثال، نیازهای فولیکول مو در یک مرد با ریزش موی ژنتیکی با نیازهای یک زن پس از دوران بارداری کاملا متفاوت است. انتخاب اشتباه مکمل، هرچند باعث رشد موهای زائد نمی‌شود، اما می‌تواند تاثیر درمان را به صفر برساند یا موجب تجمع بیش از حد برخی ویتامین‌های محلول در چربی در کبد شود.

• بانوان دارای کیست تخمدان (PCOS): این افراد باید از مکمل‌هایی استفاده کنند که حاوی مهارکننده‌های طبیعی آندروژن (مانند عصاره چای سبز یا ساوپالمتو) باشند تا هم ریزش سر متوقف شود و هم از ضخامت موی صورت جلوگیری گردد.
• آقایان با ریزش الگوی مردانه (AGA): تمرکز اصلی در این تیپ بدنی باید روی مکمل‌های مسدودکننده آنزیم 5-آلفا ردوکتاز باشد تا از تبدیل تستوسترون به عامل مخرب ریشه مو جلوگیری شود.
• دوران یائسگی بانوان: به دلیل افت شدید استروژن، موها نازک می‌شوند. مکمل‌های حاوی ایزوفلاون‌های سویا و کلاژن دریایی بهترین انتخاب برای ضخیم‌سازی کراتین‌سازی در این سنین هستند.
• افراد دارای کم‌خونی فقر آهن: اگر ریشه ریزش مو عدم اکسیژن‌رسانی باشد، گران‌ترین مکمل‌های حاوی بیوتین مثل هیرتامین و فیتو بدون وجود آهن و اسید فولیک، هیچ کمکی به شما نخواهند کرد.

سخن پایانی

در نهایت، باید گفت که گره زدن مفهوم رشد موهای زائد به مصرف قرص‌های تقویت کننده مو یک باور غلط و غیرتخصصی است که متاسفانه افراد زیادی را از داشتن موهایی سالم محروم کرده است. قرص‌های ضدریزش مو مکمل‌های بی‌خطر هستند که تنها برای تغذیه و بازسازی فولیکول‌های مو طراحی شده‌اند.

بدن شما یک سیستم دقیق است و ویتامین‌ها نمی‌توانند بدون دستور هورمون‌ها، در نواحی ناخواسته مو تولید کنند. به جای نگرانی‌های بی‌مورد، تمرکز خود را بر انتخاب مکمل‌های اورجینال، داشتن یک رژیم غذایی غنی و مشورت با متخصصین قرار دهید. 

سوالات متداول

مصرف روزانه بیوتین باعث پرمویی صورت در بانوان می‌شود؟

خیر، بیوتین یک ویتامین محلول در آب از خانواده B است که فقط سرعت رشد کراتین را در فولیکول‌های موجود بالا می‌برد. این ویتامین هیچ ساختار هورمونی ندارد که بتواند گیرنده‌های موی صورت را تحریک نموده و باعث ایجاد پرمویی یا هیرسوتیسم شود.

آیا قرص‌های ضدریزش مو دارای ترکیبات هورمونی خطرناک هستند؟

اکثر مکمل‌های استاندارد موجود در داروخانه‌ها کاملا عاری از هورمون‌های استروئیدی، تستوسترون یا استروژن هستند. آن‌ها فقط مجموعه‌ای از اسیدهای آمینه، مواد معدنی و عصاره‌های گیاهی می‌باشند که به صورت طبیعی ریشه را تغذیه کرده و چرخه ریزش را متوقف می‌کنند.

آیا با قطع مصرف قرص‌های تقویت کننده مو، ریزش به شدت قبل برمی‌گردد؟

اگر علت ریزش شما فقط کمبود ویتامین بوده باشد، با کامل شدن دوره درمان و قطع دارو، ریزش برنمی‌گردد. اما اگر دچار آلوپسی آندروژنتیک (ریزش ارثی) هستید، با قطع مصرف مکمل‌ها و قطع مهارکننده‌های DHT، روند ضعیف شدن ریشه‌ها به مرور زمان مجددا آغاز خواهد شد.

آیا انجام لیزر موهای زائد همزمان با مصرف قرص‌های تقویت مو باعث بی‌اثر شدن لیزر می‌شود؟

به هیچ وجه. اشعه لیزر فولیکول و رنگدانه مو را در ریشه می‌سوزاند و از بین می‌برد. وقتی فولیکولی توسط دستگاه لیزر تخریب شود، مصرف قوی‌ترین ویتامین‌ها هم نمی‌تواند آن را زنده کند، بنابراین تداخلی بین این دو روش زیبایی وجود ندارد.

منبع:

Verywellhealth: Do Hair Growth Supplements Increase Body Hair